Một số vấn đề cần lưu ý khi chăm sóc trẻ sinh non tại nhà

Trẻ sinh non thường có sức khỏe yếu hơn so với trẻ đủ tháng. Vì vậy, việc hiểu đúng và chăm sóc đúng cách sẽ giúp trẻ phát triển tốt hơn.

1. KHI NÀO ĐƯỢC XEM LÀ TRẺ SINH NON?

Trẻ sinh non là trẻ được sinh ra trước 37 tuần tuổi thai, thường có cân nặng dưới 2500g.

Do chưa hoàn thiện về cấu trúc và chức năng, trẻ sinh non có nhiều nguy cơ bệnh lý. Tuổi thai càng nhỏ thì nguy cơ càng cao.

2. NHỮNG NGUY CƠ THƯỜNG GẶP Ở TRẺ SINH NON

Hạ thân nhiệt: do da mỏng, ít mỡ dưới da, khả năng giữ nhiệt kém

Hạ đường huyết: do dự trữ năng lượng thấp, bú yếu

Ngưng thở, suy hô hấp: do phổi và trung tâm hô hấp chưa hoàn chỉnh

Nôn trớ, trào ngược dạ dày thực quản

Dễ nhiễm khuẩn: do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện

Trẻ sinh non cần được theo dõi và chăm sóc đặc biệt tại bệnh viện trước khi xuất viện.

3. KHI NÀO TRẺ ĐƯỢC XUẤT VIỆN?

Trẻ sinh non có thể xuất viện khi:

Giữ được thân nhiệt ổn định (môi trường 25–28°C)

Không có cơn ngưng thở trong ít nhất 5 ngày

Bú tốt (bú mẹ hoặc bú bình đủ lượng)

Tăng cân đều (khoảng 15–20g/ngày)

4. CHĂM SÓC TRẺ SINH NON TẠI NHÀ

4.1. DINH DƯỠNG

Nên cho trẻ bú sữa mẹ càng sớm càng tốt

Sữa mẹ giúp dễ tiêu hóa, tăng miễn dịch, giảm nguy cơ dị ứng và trào ngược

Nếu không có sữa mẹ, cần dùng sữa dành riêng cho trẻ sinh non theo hướng dẫn bác sĩ

4.2. THEO DÕI LƯỢNG BÚ

Trẻ bú khoảng 8–12 lần/ngày

Lượng sữa trung bình: khoảng 150 ml/kg/ngày

Dấu hiệu bú đủ:

Bụng căng sau bú

Tiểu 6–10 lần/ngày

Nước tiểu trong

Tăng cân đều

4.3. TRÀO NGƯỢC VÀ NÔN TRỚ

Nôn ít sau bú là bình thường

Trào ngược bệnh lý khi:

Nôn nhiều

Chậm tăng cân

Viêm phổi tái diễn

Quấy khóc nhiều

Chăm sóc:

Bế đầu cao sau bú

Không cho nằm ngay sau khi bú

4.4. GIỮ VỆ SINH VÀ MÔI TRƯỜNG

Rửa tay trước khi chăm trẻ hoặc pha sữa

Tránh người đang bị bệnh tiếp xúc với trẻ

Không hút thuốc gần trẻ

Thay quần áo mỗi ngày, thay ngay khi ướt

Tắm mỗi ngày bằng nước 37–40°C

Tránh gió lùa

5. DẤU HIỆU CẦN ĐƯA TRẺ ĐI KHÁM NGAY

Vàng da tăng nhanh

Ngủ li bì, khó đánh thức

Kích thích bất thường

Bú kém

Khó thở, tím môi

Sốt hoặc hạ thân nhiệt

Không tiểu > 12 giờ

Không đi tiêu > 4 ngày

Phân đen hoặc có máu

6. TIÊM CHỦNG CHO TRẺ SINH NON

Tiêm lao và viêm gan B là 2 mũi đầu tiên

Trẻ ≥ 2000g: tiêm khi xuất viện hoặc theo lịch

Trẻ < 2000g: tiêm khi đủ 2 tháng tuổi

7. THEO DÕI LÂU DÀI

Khám định kỳ theo hướng dẫn bác sĩ

Theo dõi tăng trưởng và phát triển